Trump Yönetimi Bankalardan Çalışma İzni Olmayan Göçmenlere Verilen Kredileri Daha Sıkı İncelemelerini İstedi

Trump yönetimi, ABD’de çalışma izni bulunmayan göçmenlere kredi verilmesi konusunda bankaları daha dikkatli davranmaya çağırdı.

Para Birimi Denetleme Ofisi, Federal Mevduat Sigorta Kurumu ve Ulusal Kredi Birlikleri İdaresi tarafından yayımlanan ortak rehberde, çalışma izni olmayan kişilerin konut kredisi, araç kredisi, kredi kartı ve diğer tüketici kredilerine başvurularında daha kapsamlı risk değerlendirmesi yapılması istendi.

Federal düzenleyiciler, bu kişilerin gelir elde etme, işlerini sürdürme ve mali istikrarlarını koruma kabiliyetlerinin daha fazla belirsizlik taşıyabileceğini savundu. Bu durumun bankalar açısından “yüksek kredi riski” oluşturabileceği belirtildi.

Yeni bir yasak getirilmedi

Yayımlanan rehber, bankalara çalışma izni bulunmayan kişilere kredi vermeyi yasaklamıyor.

Düzenleyiciler bunun yerine finans kuruluşlarına mevcut yükümlülüklerini hatırlatıyor. Bankaların kredi verirken müşteriyi tanıması, gelirini doğrulaması ve borcu geri ödeme kapasitesini değerlendirmesi zaten federal bankacılık kurallarının bir parçası.

ABD Para Birimi Denetçisi Jonathan Gould, bankaların müşterilerini tanıma yükümlülüğünün yeni olmadığını söyledi. Gould, düzenleyici kurumların yalnızca mevcut risk yönetimi kurallarının çalışma izni bulunmayan kişiler için de dikkatli şekilde uygulanmasını istediğini belirtti.

Ancak bankaların bu rehberi nasıl yorumlayacağı ve kredi politikalarını ne ölçüde değiştireceği henüz bilinmiyor.

Konut ve araç kredileri etkilenebilir

Rehber özellikle konut kredileri, araç kredileri, kredi kartları ve diğer bireysel borçlanma ürünlerini kapsıyor.

Çalışma izni bulunmayan bazı göçmenler, Sosyal Güvenlik numarası yerine Bireysel Vergi Mükellefi Kimlik Numarası kullanarak finansal hizmetlere erişebiliyor.

Bireysel Vergi Mükellefi Kimlik Numarası, Sosyal Güvenlik numarası almaya uygun olmayan ancak ABD’de vergi yükümlülüğü bulunan kişilere veriliyor. Bu numara kişiye göçmenlik statüsü veya çalışma hakkı sağlamıyor.

Bazı finans kuruluşları bu numarayı kullanan kişilere özel konut kredileri sunabiliyor. Ancak bu krediler, geleneksel konut kredilerine kıyasla daha yüksek peşinat, daha yüksek faiz ve ek belge şartları içerebiliyor.

Urban Institute verilerine göre Bireysel Vergi Mükellefi Kimlik Numarası sahiplerinin büyük bölümünü yasal çalışma izni bulunmayan göçmenler oluşturuyor.

2023 yılında bu numara üzerinden yaklaşık 5 bin ila 6 bin konut kredisi verildiği tahmin ediliyor. Aynı yıl ABD genelinde yaklaşık 4,6 milyon konut kredisi kullandırıldığı düşünüldüğünde, bu kredilerin toplam piyasa içindeki payı oldukça sınırlı kalıyor.

Göçmenlik statüsünün incelenmesi zorunlu değil

Rehber, bankaların her müşterinin göçmenlik statüsünü kontrol etmesini zorunlu hale getirmiyor.

Hukuk uzmanlarına göre yeni yaklaşım, çalışma izni ve göçmenlik durumunu kredi riskinin değerlendirilmesinde dikkate alınabilecek unsurlar haline getiriyor. Ancak bankalara tüm müşteriler için kapsamlı göçmenlik belgesi kontrolü yapma yükümlülüğü getirmiyor.

Bu nedenle bankalar başvuruları yalnızca göçmenlik durumuna göre reddetmek yerine, gelir devamlılığı, istihdam durumu, kredi geçmişi, borç miktarı ve geri ödeme kapasitesi gibi faktörleri birlikte değerlendirmek zorunda kalacak.

Buna rağmen bazı finans kuruluşlarının yasal riskten kaçınmak amacıyla daha katı politikalar benimseyebileceği tahmin ediliyor.

Kaç kişinin etkileneceği bilinmiyor

Çalışma izni bulunmayan göçmenlerin ABD’de ne ölçüde kredi kullandığına ilişkin kapsamlı veri bulunmuyor.

Bankalar müşterilerinden vatandaşlık bilgisi toplamak zorunda değil. Bu nedenle çalışma izni olmayan kişilerin konut, otomobil veya kredi kartı borçlanmasındaki toplam payı kesin olarak hesaplanamıyor.

Birçok kredi türünde Sosyal Güvenlik numarası kullanılması gerektiği için çalışma izni bulunmayan kişilerin geleneksel finansmana erişimi zaten sınırlı.

Bununla birlikte vergi kimlik numarası, ortak borçlu, yüksek peşinat veya alternatif gelir belgeleri üzerinden kredi alabilen kişiler bulunuyor.

Yeni rehberin bu sınırlı gruba yönelik kredi standartlarını daha da sıkılaştırabileceği belirtiliyor.

Bankacılık sisteminden uzaklaşma riski

Göçmen hakları savunucuları ve bazı finans uzmanları, rehberin yalnızca çalışma izni olmayan kişileri değil, yasal statüsü bulunan göçmenleri de etkileyebileceği uyarısında bulunuyor.

Bankaların göçmen müşterileri daha riskli görmeye başlaması, yasal çalışma izni bulunan kişilerin bile daha fazla belge sunmasına, uzun inceleme süreçleriyle karşılaşmasına veya kredi başvurularının reddedilmesine yol açabilir.

Eleştirmenler, göçmenlerin bankacılık sisteminden uzaklaşması halinde nakit kullanımının, kayıt dışı borçlanmanın ve yüksek faizli alternatif kredi kuruluşlarının daha yaygın hale gelebileceğini belirtiyor.

Bu durum dolandırıcılık, fahiş faiz ve mali istismar risklerini artırabilir.

Bankalar açısından ise yeni belge ve inceleme süreçlerinin ek personel, teknoloji ve uyum maliyeti doğurabileceği ifade ediliyor.

Mayıs ayındaki başkanlık kararnamesine dayanıyor

Federal düzenleyicilerin yayımladığı rehber, Başkan Donald Trump’ın mayıs ayında imzaladığı kararnameyi takip ediyor.

Trump, kararname kapsamında finansal sistemin çalışma izni bulunmayan göçmenler tarafından kullanımının daha sıkı denetlenmesini istemişti.

Kararnamede düzenleyici kurumlardan, bu kişilere verilen konut, araç, kredi kartı ve diğer tüketici kredilerinin finansal risklerini incelemeleri talep edilmişti.

Yönetim, çalışma izni bulunmayan kişilerin istihdamlarını kaybetme veya sınır dışı edilme ihtimallerinin geri ödeme kapasitesini etkileyebileceğini savunuyor.

Yeni rehber, Beyaz Saray’ın göçmenlik politikasında yalnızca sınır güvenliği ve sınır dışı işlemlerine değil, finansal sisteme de daha fazla odaklandığını gösteriyor.

Ayrımcılık yasaları geçerliliğini koruyor

Bankalar kredi riskini değerlendirirken federal ayrımcılık karşıtı yasalara uymaya devam etmek zorunda.

ABD’de kredi kuruluşlarının ırk, renk, din, ulusal köken, cinsiyet, medeni durum veya yaş gibi unsurlara dayanarak başvuruları ayrımcı biçimde değerlendirmesi yasak.

Bu nedenle bankaların göçmenlik ve çalışma izni durumunu incelerken ulusal kökene dayalı genellemelerden kaçınması gerekiyor.

Uzmanlar, yalnızca belirli bir ülkeden gelmiş olmanın veya yabancı aksanına sahip bulunmanın kredi başvurusunun reddedilmesi için gerekçe oluşturamayacağını belirtiyor.

Bankaların kararlarını, başvuru sahibinin belgelenebilir geliri ve borcu ödeme kapasitesi gibi objektif mali ölçütlere dayandırması gerekiyor.

Göçmen aileler için gündelik etkiler

Yeni yaklaşım, çalışma izni bulunmayan göçmenlerin ev veya araç satın alma planlarını doğrudan etkileyebilir.

Daha sıkı inceleme, daha yüksek peşinat talebi, ek gelir belgesi, kefil veya ortak borçlu şartı ve daha yüksek faiz oranları anlamına gelebilir.

Araç kredisine erişimin zorlaşması, toplu taşımanın sınırlı olduğu bölgelerde yaşayan kişilerin işe ulaşmasını da güçleştirebilir.

Konut kredilerindeki sıkılaşma ise bazı ailelerin ev sahibi olmak yerine kirada kalmaya devam etmesine neden olabilir. Kredi kartı erişiminin azalması, beklenmedik sağlık, araç tamiri veya günlük yaşam giderlerinin karşılanmasını zorlaştırabilir.

Bu durum yalnızca bireyleri değil, göçmen müşterilere konut, araç ve tüketici hizmetleri satan işletmeleri de etkileyebilir.

Bankaların uygulamaları belirleyici olacak

Rehberin gerçek etkisi, bankaların ve kredi birliklerinin önümüzdeki dönemde hangi politikaları uygulayacağına bağlı olacak.

Bazı kuruluşlar mevcut uygulamalarında önemli bir değişiklik yapmayabilir. Bazıları ise çalışma izni belgelerini daha sık talep edebilir veya belirli kredi ürünlerini bu gruba tamamen kapatabilir.

Çalışma izni bulunmayan kişilerin yeni bir kredi başvurusu yapmadan önce istenen belgeleri kontrol etmesi, gelir kayıtlarını düzenli tutması ve kredi koşullarını farklı kuruluşlar arasında karşılaştırması önem taşıyor.

Yasal çalışma izni bulunan göçmenlerin de başvurularında geçerli çalışma izinlerini, gelir belgelerini ve kredi geçmişlerini hazır bulundurmaları olası gecikmeleri azaltabilir.

Trump yönetiminin yeni rehberi doğrudan bir kredi yasağı getirmese de bankalara daha temkinli davranmaları yönünde açık bir mesaj veriyor. Bu nedenle çalışma izni bulunmayan göçmenlerin krediye erişimi önümüzdeki dönemde daha pahalı, daha yavaş ve daha zor hale gelebilir.